Review – Portraits in Jazz Keith Jarrett

Hervé plaatste Jarrett nadrukkelijk in de ontwikkeling van de westerse muziekgeschiedenis. Van tonaliteit naar modaliteit — een verschuiving die zich over duizenden jaren voltrok — tot aan de twintigste-eeuwse breuklijnen: dodecafonie, surrealisme en het loslaten van hiërarchie. De link met het minimalisme werd scherp getekend, met verwijzingen naar John Cage en diens nihilistische openheid, en naar Steve Reich, wiens repetitieve structuren en ritmische verschuivingen — denk aan Drumming — een bijna hypnotische werking kunnen hebben. Begrippen als ostinato en regular pulse werden niet uitgelegd, maar hoorbaar gemaakt.

Die theorie kreeg onmiddellijk muzikale grond onder de voeten. Het programma dat Hervé speelde, was zorgvuldig gekozen en helder geduid:

1. “Long As You Know You’re Living Yours” (Facing You, 1972)
   Jarretts eerste soloalbum, met spirituele inspiratie uit het denken van Gurdjieff. De muziek ademt innerlijke discipline en vrijheid tegelijk.

2. “Coral”
   Minimalistisch van aard, gebouwd op een regular pulse, waarbij Hervé ook Jarretts fysieke spel benaderde — inclusief het ritmisch inzetten van zijn voeten.

3. Fragmenten uit The Köln Concert
   Met nadruk op het ostinato in a-mineur en de Spiral Dance-achtige bewegingen die ook verwant zijn aan Belonging. Muziek die cirkelt, verdicht en zich steeds opnieuw uitvindt.

   Hierbij stond Hervé ook stil bij Jarretts fysieke kwetsbaarheid — het Chronic Fatigue Syndrome — en hoe dat zijn latere werk kleurt.

4. “The Melody at Night, With You” (1999)
   Breekbaar, verstild, bijna fluisterend. Muziek als herstel en overgave.

5. “Over the Rainbow”
   Een ogenschijnlijk eenvoudig lied, maar hier ontdaan van sentimentaliteit en teruggebracht tot pure melodische essentie.

6. Köln Concert – Part II
   Hervé verbond dit deel aan Jarretts Hongaarse wortels en diens periode (jaren ’80–’90) waarin hij zich intensief wijdde aan het klassieke repertoire.

7. “My Song” en “The Windup” (Belonging)
   Afsluiters waarin lyriek, ritme en collectieve energie samenkomen.

De kracht van deze avond zat in de combinatie van analyse en aanwezigheid. Hervé speelde Jarrett niet na, maar dacht hem hardop — via de piano. In de intieme setting van Atelier LEF werd muziek zo een vorm van onderzoek: naar vrijheid, herhaling, lichamelijkheid en tijd.

Portraits in Jazz was daarmee een diepgravende, maar toegankelijke ode aan een muzikant voor wie improvisatie nooit vrijblijvend was, maar altijd existentieel. Een avond die niet alleen liet horen wat Keith Jarrett speelde, maar vooral waarom.

De techniek is gelaagd en ritmisch. Horizontale lijnen verwijzen naar notenbalken en tijd, terwijl vloeiende, bijna automatische tekenbewegingen reageren op herhaling, puls en modulatie. De kleuren volgen geen symboliek, maar een muzikale logica: verschuivingen in harmonie, intensiteit en stilte. Het portret van Keith Jarrett verschijnt niet als klassieke gelijkenis, maar als afdruk van aanwezigheid — gevormd door ostinato, adem en beweging.

Zo werd het portret geen illustratie bij het concert, maar een parallelle improvisatie: beeldende jazz, ontstaan in hetzelfde moment als de muziek zelf.